محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
356
خلاصة الحكمة ( فارسى )
باشد و از دربند و ارمنيه آرند و طبيعت آن سرد است در دوم و خشك در آخر درجهء اول و آن رادع و ملين و مبرد بود . و طلاء آن جهت اورام حاد و تحليل و منع ازدياد آن و اوجاع حارّه و نقرس و رمد و صداع نافع است . و رازى گويد : چون آن را با آب عنب الثعلب سوده و بر نقرس طلا كنند منفعتى عظيم دارد . و بدلش : شياف ماميثا و حضض و عنب الثعلب و بزر الهندباست و آن را بوش و بوش دربندى - با باء موحده - نيز نامند . پيشانى : ( ا مركب ) . جزء فوقانى رخسار ميان رستنگاه موى و ابروان . بنچه . ناصيه . جبهه . ( منتهى الارب ) . جبين . ( زمخشرى ) . چكاد . صلايه . كشه . ذؤابه . لطاة . مقدمه . مسجد . رمة . ( منتهى الارب ) . صاحب آنندراج آرد : اين كلمه مركب است از پيش و آنى كه كلمهء نسبت است . . . و فارسيان بدين معنى جبهه و جبين و سيما و ناصيه نيز استعمال كنند . پيه : ( ا ) . شحم . پِهْ . وزد . پى . حميش . چربوى گذاختهء حيوان . چربوى گوسفند و ديگر جانوران . چيزى سپيد كه بر گوشت مانند روغن منجمد مىباشد و آن را به عرف چربى گويند . ( غياث ) . قسمى چربى كه در بعض اعضاء حيوان است چون چربوى چادرپيه و چربوى روى كليتين و غيره . عتق . ربح . رادفة . ضنط . قشم . قمة . سدين . كدنة . سعن . مراغ . مرعة . علكد . مكال . رعم . غيب . ( منتهى الارب ) . پَيه : ( ا ) . آرد جو بريان كرده . پست جو بريان كرده . قاووت . قاووت كه از آرد جو برشته كنند . نوعى قاووت كه مازندرانيان از آرد جو بوداده كنند . « ت » تارَك : ( ا ) . ميان سر آدمى . ( برهان ) . ميانهء سر كه مفرق است . ( شرفنامهء منيرى ) . تصغير تار است كه به معنى ميان سر است . ( غياث اللغات ) . تارِك : ( ع . ص ) . ترك كننده . ( آنندراج ) . تارى : ( ص ) . مخفف تاريك . ( غياث اللغات ) . تارى : ( ص نسبى ، ا ) . منسوب است به تار ( درخت ) . آبى باشد كه از درخت تار حاصل شود و مانند شراب نشأه دهد . ( آنندراج ) . تارى كَرْدَن : ( مص مركب ) . كدر كردن . تاريك كردن . تار كردن . تيره تبرز . تازِه : ( ص ، ق ) . نو باشد كه نقيض كهنه است . ( برهان ) .